Дзеці на працы

Дзесяць мільёнаў дзяцей працуюць у якасці хатніх работнікаў - паводле ПЦ "Вясна"

ЖЭНЕВА. Паводле ацэнак, каля 10,5 млн. дзяцей у свеце, большасць з якіх непаўналетнія, працуюць у якасці хатніх работнікаў у прыватных дамах у небяспечных, часцяком рабскіх умовах, заяўляе МАП.

6,5 млн. з іх складаюць дзеці ва ўзросце ад 5 да 14 гадоў. Больш чым 71 працэнт дзяцей-хатніх работнікаў - дзяўчынкі.

Паводле апошніх дадзеных, апублікаваных у новым дакладзе МАП «Выкараненне дзіцячай працы на хатніх працах» (Ending Child labour in domestic work), дзеці працуюць у прыватных дамах у трэціх асоб або працадаўцы. Ім даручаюць прыбіраць, гладзіць, гатаваць, даглядаць за садам, прыносіць ваду, прыглядаць за дзецьмі, даглядаць за састарэлымі.

Гэтых дзяцей, уразлівых перад тварам фізічнага, псіхалагічнага і сэксуальнага гвалту, часта ізалююць ад іх сем'яў, хаваюць ад людскіх вачэй, і яны становяцца вельмі залежнымі ад сваіх працадаўцаў. У выніку многія дзеці становяцца ахвярамі камерцыйнай сэксуальнай эксплуатацыі.

Становішча, у якім знаходзяцца многія дзеці-хатнія работнікі, якія не толькі з'яўляецца сур'ёзным парушэннем правоў дзяцей, але і застаецца перашкодай да дасягнення шэрагу нацыянальных і міжнародных мэтаў у галіне развіцця», - заявіла дырэктар Міжнароднай праграмы МАП па выкараненні дзіцячага працы (Іпек) Канстанс Томас (Constance Thomas).

У дакладзе, прымеркаваным да Міжнароднага дня барацьбы з дзіцячай працай, утрымліваецца заклік да кансалідаваных сумесных дзеянняў на нацыянальным і міжнародным узроўнях, з мэтай выкаранення дзіцячай працы на хатніх працах.

«Каб прадухіліць і выкараніць дзіцячыя працы на хатніх працах і забяспечыць для падлеткаў годныя ўмовы працы на легальных працоўных месцах, неабходны надзейныя прававыя рамкі», - падкрэсліла Томас.

Акрамя таго, паводле ацэнак, у свеце ў аплатныя або неаплатныя хатнія працы ўцягнутыя таксама 5 млн. дзяцей, якія дасягнулі мінімальнага ўзросту для прыёму на працу, прадугледжанага заканадаўствам іх краін.

Схаваныя ад вачэй

У многіх краінах праца дзяцей на хатніх працах не прызнаецца адным з відаў дзіцячай працы з-за няясных узаемаадносін гэтых дзяцей з сем'ямі-працадаўцамі. Дзіця «працуе, але не разглядаецца як працаўнік, пры гэтым, хоць ён жыве ў сям'і, да яго ставяцца не як да сябра гэтай сям'і».

Пад гэтым «вакуумам» у плане сямейнай і прававой абароны хаваюцца «эксплуататарскія адносіны», якія часцяком маюць на ўвазе працяглы рабочы дзень, абмежаванне асабістай свабоды, а часам і небяспечныя ўмовы працы. Схаваны характар такой працы перашкаджае забяспечыць належную абарону дзяцей-хатніх работнікаў.

Аўтары дакладу рэкамендуюць удасканаліць працэс збору дадзеных і статыстычныя інструменты з мэтай выявіць рэальны маштаб праблемы, а таксама настойліва заклікаюць ўрады ратыфікаваць і выконваць Канвенцыю МАП № 138, што датычыцца мінімальнага ўзросту для прыёму на працу, і Канвенцыю МАП № 182 аб найгоршых формах дзіцячай працы.

Пры гэтым у дакладзе падкрэсліваецца, што хатні праца - важная крыніца занятасці, асабліва для мільёнаў жанчын. Гэта прызнаецца ў знакавай Канвенцыі МАП № 189 аб годным працы для хатніх работнікаў, прасоўванне якой, гаворыцца ў дакладзе, таксама неабходна ў рамках рэалізацыі стратэгіі па выкараненні дзіцячай працы на хатніх працах.

«Хатнія работнікі розных узростаў выконваюць ўсё больш важную ролю ў эканоміцы многіх краін. Неабходна забяспечыць захаванне іх правоў і пашырэнне магчымасцяў хатніх работнікаў і арганізацый, іх прадстаўляюць. Важнейшы элемент гэтага новага падыходу - рашэнне праблемы дзіцячай працы ", - адзначыла Томас.