Зямля павінна працаваць!

У гэтым глыбока перакананы дэпутаты – члены Пастаяннай камісіі па аграрных пытаннях і ахове навакольнага асяроддзя.

Якая работа вядзецца ў СВУ “Пратасаўшчына” па навядзенні парадку на зямлі? Каб дасканала вывучыць гэта пытанне, члены Пастаяннай камісіі Шчучынскага раённага Савета дэпутатаў па аграрных пытаннях і ахове навакольнага асяроддзя выехалі ў гаспадарку, пабывалі на палях, фермах, у майстэрнях... Праехалі па прыгожых і чыстых вуліцах аграгарадка Каменка, на свае вочы ўбачылі, як на месцы старых пабудоў сёння ўзводзяцца новенькія катэджы. Аднак і на праблемы не закрывалі вочы. Ёсць яшчэ над чым працаваць, каб зямля наша давала аддачу, каб на нівах валадарыла сапраўдная культура земляробства...

– Навядзенне парадку на зямлі – гэта не толькі знеслі-прыбралі. Галоўнае – павышаць урадлівасць глебы, эфектыўна гаспадарыць, – перакананы старшыня Пастаяннай камісіі, дэпутат па Кронькаўскай выбарчай акрузе У.Ч.Серахан – сам, як вядома, кіраўнік аднаго з самых паспяховых і прагрэсіўных аграпрадпрыемстваў раёна – ААТ “Васілішкі”.

Кіраўнік СВУ “Пратасаўшчына”, якое з’яўляецца структурным падраздзяленнем ВРУП “Гроднааблгаз”, Пётр Міхайлавіч Куц зазначыў, што за апошнія шэсць год толькі ў меліярацыю зямель укладзена больш за 300 мільёнаў рублёў. Знесены і разабраны каля 30 старых нефункцыянальных будынкаў, старыя сіласныя траншэі, іншыя непатрэбныя, адслужыўшыя сваё аб’екты. Тэрыторыя пасля дэмантажу прыведзена ў парадак, расчышчана ад хмызнякоў. На тым месцы пасеены травы для сенакосаў.

Быць гаспадарамі
Дэпутаты наведалі зернесушыльны комплекс, дзе побач з новай махінай “Ліда-Арай” у акуратненькім ды рабочым стане захавалі і зернесушылку з яўна мінулага стагоддзя. Як тлумачыць Пётр Міхайлавіч Куц, яшчэ спатрэбіцца для некандыцыйнага збожжа. Ва ўсялякім выпадку летась “старушка” упаўне апраўдала сваё існаванне. Так што гаварыць, нібыта на новай хвалі знішчаецца і закапваецца ўсё падрад, беспадстаўна.

А яшчэ вакол зернясклада разы ў тры зменшылі плошчы вытворчых тэрыторый, і ад такой аптымізацыі толькі выйгралі. Усё тут кампактна, зручна, па-гаспадарску... На мехдвары і ў майстэрнях прадумана не толькі арганізацыя працы, але і арганізацыя быту і адпачынку работнікаў.

Радуе вока малочнатаварны комплекс “Каменка” на 860 галоў. Тут працуюць па сучасных тэхналогіях і дбаюць аб узроўні культуры: наўкола клумбы, элементы ландшафтнага дызайну, заасфальтаваныя дарожкі.

І калі “Каменка” – ферма новага пакалення, то “Залесна” – спадчына яшчэ з савецкіх часоў. Але і тут валадараць чысціня і парадак. Дэманціраваны старыя канюшня, склад, цялятнік, а астатнія тры будынкі рэканструяваны і прыведзены ў належны стан. Сёння “Залесна” спецыялізуецца на дарошчванні цялят: тут атрымліваюць па 703 г сутачнай прывагі.

Аб’язджаючы гаспадарку, дэпутаты паўсюдна бачылі акуратныя палеткі, дзе добрыя віды на ўраджай бульбы, грэчкі, кукурузы, зерневых. Словам, умеюць у “Пратасаўшчыне” гаспадарыць на зямлі.

– Мы вядзем актыўную работу па перазалужэнні і меліярацыі сенакосаў і пашаў, – дадае П.М.Куц. – Летась была праведзена меліярацыя сельгасугоддзяў каля вёскі Глыбокае на плошчы 90 га. Гэтыя землі мы засеялі бабова-злакавымі травамі, якія выкарыстоўваем як корм для жывёлы. Зноў жа летась зроблена перазалужэнне на 150 га, а сёлета перазалужана 100 га сенакосаў, і работа ў гэтым накірунку працягваецца.

У гаспадарцы востра стаіць пытанне аб правядзенні меліярацыі урочышчаў Прудцы, Залесна, Кісялі, Клачкі – агульнай плошчай 700 га. Вось дзе патэнцыял для павелічэння вытворчасці кармоў!

Сто пустуючых хат: наш тавар – ваш купец...

Каля сотні сялянскіх сядзіб на тэрыторыі Каменскага сельсавета практычна засталіся без гаспадароў. Толькі сёлета былі знесены чатыры хутары, а землі задзейнічаны ў севазварот. Аднак ўсё пускаць пад грэйдэр тут ніхто не імкнецца. Удыхнуць у пакінутыя вясковыя хаты новае жыццё і ставіць сабе на мэце старшыня сельвыканкама С.А.Панас. Так быў знойдзены новы гаспадар для (чаго граху хаваць!) запушчанай сядзібы па вуліцы Камсамольскай у Каменцы. Гараджанін купіў гэты дом для адпачынку і літаральна праз год ператварыў яго ў квітнеючы аазіс.

Пад дачы, для агародніцтва ці пчалярства гараджане купілі пустуючыя дамы ў Аздобічах, Кісялях, іншых вёсках. І гэта тэндэнцыя працягваецца.

Сама Каменка на вачах аднаўляецца і маладзее. За апошнія пяць год у рамках праграмы адраджэння вёскі ў гаспадарцы пабудавана каля трох дзесяткаў домікаў-катэджаў. Сёння чарга на жыллё ў СВУ “Пратасаўшчына” скарацілася да 12 чалавек. А ў бліжэйшы час дзевяць сямей зноў справяць наваселлі. Прычым новабудоўлі на вуліцы Набярэжнай у Каменцы вяліся на месцы знесеных старых хат. Зараз не пазнаць папрыгажэўшую вуліцу!

* * *

Падводзячы вынікі, члены Пастаяннай камісіі па аграрных пытаннях і ахове навакольнага асяроддзя выслухалі меркаванні і старшыні раённага Савета дэпутатаў І.Ю.Сакалоўскага, і галоўнага ўрача цэнтра гігіены і эпідэміялогіі П.С.Волчака, і начальніка раённай інспекцыі прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя А.В.Сушчэвіча. Падкрэсліўшы станоўчыя моманты ў навядзенні парадку на зямлі, прамоўцы выказалі таксама шэраг заўваг. Вельмі злабадзённай застаецца праблема вывазу смецця з невялікіх вёсачак, хацелася б бачыць у больш упарадкаваным і прыстойным стане пляцоўкі часовага складзіравання бытавых адходаў, безумоўна, неабходна куды аператыўней абкошваць тэрыторыі некаторых вытворчых аб’ектаў і абочыны дарог. Словам, распачатая справа па навядзенні парадку на роднай зямлі павінна мець свой працяг.
Таццяна СТУПАКЕВІЧ.
Фота аўтара.