Запрагайце, хлопцы, коней!

– Калі ў нашай гаспадарцы пачалі вырошчваць коней, я нават і не прыпомню, – расказвае брыгадзір брыгады №3 Юрый Яўгеньевіч Малашка. – Здаецца, яны ў нас былі заўсёды. Я прыйшоў працаваць у калгас больш за 25 год таму, і ў той час конефермы былі ў Багушах, Дэмбраве, Малінніках. І на кожнай – каля сотні жывёлін. Калісьці ў вёсках яны былі як міні-трактары: і ўзараць, і бульбачку пасадзіць, апрацаваць і выкапаць, сена прывезці і так, дзе трэба, па гаспадарцы акруціцца. У сапраўднага гаспадара абавязкова пры доме быў конь.

– А сёння з трох конеферм у СВК “Дэмбрава” засталася толькі адна ў Еўлашах, – далучаецца да размовы галоўны заатэхнік гаспадаркі Алег Міхайлавіч Малышка. – На жаль, не толькі тэхнічны прагрэс стаў гэтаму прычынай. Вымірае вёска. Цяпер нават карову, якая для сялянскай сям’і была карміцелькай, трымаюць лічаныя вяскоўцы, а коні ёсць толькі ў 20-30 чалавек з усёй нашай гаспадаркі.

Беларускіх вупражных, а менавіта такую пароду вырошчваюць у “Дэмбраве”, выкарыстоўваюць пераважна для работы.

– Коні ўсё яшчэ застаюцца першымі памочнікамі на фермах, – расказвае Алег Міхайлавіч. – А адзін асобы “экзэмпляр” – Каштанку, мы задзейнічаем толькі пры зборы камянёў па пасевах. Гэты конь выдатна ўмее хадзіць па такіх палях.

На сённяшні дзень у гаспадарцы 83 дарослыя кані і дзевяць жарабят.

– Іх догляд не патрабуе асобых затрат, – гаворыць Юрый Яўгеньевіч Малашка. – Як толькі зазелянее трава, коней выпускаюць на пашу, падвозяць ваду. За табуном пастаянна сочыць пастух. А на зіму для іх назапашваюцца сена і салома.

Чытаючы розныя артыкулы пра гэтых жывёл, выпадкова натрапіла на цікавае выказванне: “У конях ёсць нешта такое, ад чаго цяплеюць нашы сэрцы”. І сапраўды, калі бачыш, як працуе гэта дужая жывёліна, як чалавек выкарыстоўвае яе сілу сабе на карысць, адчуваеш нейкую асобую ўдзячнасць. А якое зачараванне выклікаюць статныя, прыгожыя скакуны!

На жаль, у дэмбраўскіх конікаў лёс не самы шчаслівы. Гэтыя вечныя працаўнікі не могуць красавацца на іпадромных дарожках або “запісацца” у гурток і стаць верхавым скакуном – парода не дазваляе.

– Сваіх гадаванцаў мы прадаём насельніцтву, выкарыстоўваем для работы ў гаспадарцы, – расказвае Алег Міхайлавіч. – Самыя “дастойныя” накіроўваюцца на “Жыўплемаб’яднанне” прадаўжаць свой род. Пастаўляем коней і ў Гродна на мясакамбінат.

…Падганяемы пастухом, табун коней накіраваўся на новую пашу. З часам у гаспадарцы з гэтай колькасці плануецца пакінуць толькі некалькі дзесяткаў жывёлін – самых пародзістых. Напэўна, хутка і для дэмбраўцаў конегадоўля перастане быць іх каньком.
Ганна РУДСКАЯ.
Фота аўтара.