Аляксей Якімовіч: “Дзеля захопніцкай мэты выкарыстоўваецца ўсё, у тым ліку і царква…”

Нядаўна ў бібліятэчцы “Пераходны ўзрост” выдавецтва “Выдавецкі дом “Звязда” ў Мінску выйшла новая кніга слонімскага пісьменніка Аляксея Якімовіча “Калі кукавала зязюля”. У кнігу ўвайшлі дзве прыгодніцкія аповесці для падлеткаў і юнакоў “Калі кукавала зязюля” і “Панскае дзіця”. “Калі кукавала зязюля” Аляксея Якімовіча надрукавана тыражом 1600 асобнікаў, які па сённяшнім часе можна лічыць вялікім для мастацкай кнігі па-беларуску. Распаўсюджваецца выданне па кнігарнях і бібліятэках краіны.

З нагоды выхаду новай кнігі і адбылася сённяшняя гутарка з пісьменнікам.

—Аляксей Мікалаевіч, пра што расказваюць творы?

—У аповесці “Калі кукавала зязюля” расказваецца пра падзеі 16-га стагоддзя, калі ішла вайна з Масковіяй, пра імкненне маскоўцаў захапіць беларускія землі. У аснову аповесці “Панскае дзіця” пакладзена нацыянальна-вызваленчае паўстанне 1794 года ў Польшчы, Беларусі і Літве супраць царскай Расіі і Прусіі, якія ажыццявілі другі падзел Рэчы Паспалітай у 1793 годзе. Творы гэтыя патрыятычныя. Яны вучаць любіць Радзіму, шанаваць і аберагаць родных і блізкіх.

—Ведаю, што раней гэтыя аповесці ўжо друкаваліся ў перыядычных выданнях. Ці лёгкім быў іх шлях пад такую шыкоўную цвёрдую вокладку?

—Сапраўды, “Выдавецкі дом “Звязда” зрабіў цудоўную кнігу ў цвёрдым пераплёце, з густам аформленую, на добрай паперы. За гэта ім, канечне, вялікі дзякуй! А да гэтага ў твораў быў працяглы ў часе і няпросты шлях. Упершыню аповесць “Калі кукавала зязюля” надрукавалі ў часопісе “Маладосць” у 1996 годзе пад назвай “За родную зямлю”. Аповесць “Панскае дзіця” была надрукавана ў той жа “Маладосці” у 1998 годзе, а потым яшчэ друкавалася і ў “Газеце Слонімскай” у вашай ужо, газетнай рэдакцыі. Пасля гэтага я дапрацаваў стыль твораў, унёс некаторыя змяненні ў пэўныя эпізоды. У свой час я некалькі разоў звяртаўся ў так званыя дэмакратычныя арганізацыі з просьбай дапамагчы выдаць падобныя патрыятычныя творы — ніхто не адгукнуўся, не зацікавіўся!

—Адзін з галоўных герояў аповесці “Панскае дзіця” — шляхціц Канстанцін Валовіч. Чаму выбралі такое прозвішча?

—Удзельнікам нацыянальна-вызваленчага паўстання 1830 года супраць той жа Расіі быў мой зямляк — ураджэнец маёнтка Парэчча Слонімскага павета Міхал Валовіч. Гэта быў мужны і свядомы беларус, знішчаны нашымі ворагамі. Вось я і вырашыў у літаратурным творы пра крыху ранейшы, але падобны час уславіць яго. Мы павінны ведаць і шанаваць сваіх герояў.

—У аповесці “Калі кукавала зязюля” дзеянне адбываецца ў вёсцы Смаўжы і яе ваколіцах. Тут вы таксама знарок, свядома прывязалі герояў да нашай мясцовасці?

—Так. Навошта выдумляць нейкія населеныя пункты, калі існуюць сапраўдныя з гістарычным мінулым.

—Гісторыя чалавечая — гэта гісторыя войнаў, калі больш моцныя і агрэсіўныя суседзі заваёўваюць, падпарадкоўваюць сабе слабейшых. Так у свой час Вялікае княства Літоўскае аб’ядналася з Польшчай у Рэч Паспалітую, каб супрацьстаяць суседзям з Усходу і Захаду. Але праз стагоддзі Рэч Паспалітая не ўстаяла перад больш моцнымі і агрэсіўнымі на той час Расіяй, Прусіяй і Аўстра-Венгрыяй і была падзелена паміж імі. На Ваш погляд, ці змянілася сёння палітыка нашых больш моцных суседзяў у дачыненні да Беларусі?

—Абсалютна не. На нейкі час можа змяніцца толькі тактыка, а стратэгія застаецца той жа самай — захопніцкай. Дзеля захопніцкай мэты выкарыстоўваецца ўсё, у тым ліку і такая арганізацыя як царква. Адхіляючыся крыху ад тэмы нашай гутаркі, хачу сказаць, што цалкам падтрымліваю пазіцыю Мікалая Антонавіча Барысіка, якую ён выказаў у артыкуле “Мова набажэнства”, надрукаваным у “Газеце Слонімскай” 20 сакавіка. Праўда на тваім баку, Мікалай Антонавіч.

—Што ж, мне застаецца толькі падзякаваць Вам за гутарку ды пажадаць, каб маладыя чытачы кніжкі “Калі кукавала зязюля” станавіліся сапраўднымі патрыётамі Беларусі, як героі вашых твораў.